5 tips van Astrid Spit voor danslessen met peuters en kleuters
Astrid Spit. Fotograaf: Ezme Hetharia.
MUZIEK & LESMATERIAAL | Heb jij al eens onze mooie lesplannen voor peuterdans en kleuterdans gebruikt? Sinds een jaar delen we op Dansdocent.nu maandelijks een nieuw lesplan voor danslessen met peuters en kleuters. Een van onze redacteuren voor deze rubriek is Astrid Spit uit Hengelo. Zij geeft wekelijks les op diverse basisscholen en heeft al twee prentenboeken geschreven. In dit artikel deelt ze haar tips en ervaringen, zodat ook jij deze leuke uitdaging aan durft te gaan!
Lesgeven aan peuters en kleuters
Dans jij graag met peuters en kleuters? Dan weet je vast dat dit soms als vanzelf gaat, maar dat het ook af en toe een uitdaging is. Deze jonge doelgroep is namelijk erg enthousiast en beweeglijk, maar kan ook tegendraads zijn. Die weerstand tijdens de dansles hoeft niet altijd onwil te zijn. Het kan ook betekenen dat een kind moe, angstig of overprikkeld is. In de drukke weken rondom Sinterklaas en Kerstmis heerst er bijvoorbeeld meer onrust in de les. Of tijdens kijklessen. Hoe zorg je er dan voor dat jouw les toch rustig verloopt en iedereen mee blijft doen? Graag deel ik een aantal tips met jullie die voor mij goed werken.
Tip 1
Houd vast aan een duidelijke structuur. Voor jonge kinderen is het belangrijk dat ze weten wat er komt, dit geeft hun vertrouwen. Je zult merken dat een vaste op- en afbouw van je dansles zorgt voor rust. Ik start iedere dansles in de kring met een namenrondje. Als de peuters of kleuters hun naam horen, mogen ze een rondje draaien of 'kunstje' laten zien. En ik sluit de peuterlessen altijd af met een stempel. Ze weten dan dat dit het einde van de les is. En ze zijn super trots op hun stempel. Van ouders hoor ik vaak dat ze hun stempel de hele dag aan iedereen laten zien die ze tegenkomen. Zo leuk!
Binnen zo’n vaste lesopbouw kun je dan naar hartenlust afwisselen. Maar hierbij geldt dat als je afwisselt, je wel vooraf duidelijke instructies moet geven. Bijvoorbeeld: als je vier weken lang een sjaaltje hebt gebruikt als bloem en je wilt datzelfde sjaaltje ineens gaan gebruiken als vleugel van een vlinder, geheid dat er dan opstand komt! Maar introduceer je dit vooraf door eerst te benoemen dat je de bloem gaat omtoveren tot vleugel, en bedenk er eventueel nog samen een toverspreuk bij. Dan zullen de kinderen wel meegaan in de fantasie en zonder moeite van jou aannemen dat het zo is.
…
Benieuwd naar de andere tips? Log in en lees verder!
MUZIEK & LESMATERIAAL - KLEUTERS
Als dansdocent ben je veel tijd kwijt met voorbereiding. Uren die niet betaald worden. Vooral muziek zoeken voor een nieuwe les is een hels karwij. Wie kent er nog een leuk liedje over de winter? Of over vlinders? Leeuwen? Bijen? En welke oefening doen we daar bij? Help! Onze redacteur Muziek & Lesmateriaal schrijft artikelen met oefeningen en lesplannen voor danslessen voor peuters en kleuters. Deze worden vergezeld van muzieksuggesties, zodat jullie nooit meer lang hoeven te zoeken naar een geschikt muzieknummer!
Geef jij les aan kleuters? Dan kun je hen in jouw dansles aan een grotere woordenschat helpen! In haar vorige artikelen beschreef Saskia Sap haar onderzoek naar dansend taal leren voor NT2-kleuters en gaf ze didactische tips. Nu deelt ze een lesplan taaldans met je, met als thema: winter. In deze dansles leren kleuters wat langzaam en snel bewegen is, de namen van hun lichaamsdelen, en winter-woorden als ‘de schaats’, ‘het wak’ en ‘bibberen’.
Geef jij les aan peuters of kleuters die nog niet veel gedanst hebben? Dan kun je deze dansles met ze doen, aan de hand van het prentenboek Lila gaat dansen! Hierin doet Lila namelijk voor het eerst mee aan een dansles. Door mee te bewegen met het verhaal krijgen jonge kinderen een idee van hoe een dansles eruitziet. In dit lesplan geeft Astrid Spit (de auteur) extra oefeningen, tips en muzieksuggesties mee voor een vrolijke kennismaking met dans.
Dit jaar is het thema van de kinderboekenweek ‘Bij mij thuis’. Daarom heeft Astrid Spit een lesplan bedacht aan de hand van het prentenboek Bij ons in de straat. In deze dansles leren de kinderen dat ieder thuis er net even anders uitziet. De les is geschikt voor de lessen peuter- en kleuterdans bij jou in de dansschool, én voor kinderen in groep 1 tot en met 4. Met suggesties hoe je de oefeningen voor basisschoolleerlingen uitdagender kunt maken.
Saskia Sap neemt kleuters graag mee in de wereld van de schilderkunst. Want in danslessen kun je heel goed andere kunstvormen gebruiken! In dit lesplan deelt zij haar ideeën voor leuke oefeningen en geeft daar muziektips bij. De leerdoelen waaraan gewerkt wordt, zijn onder andere het laten zien van verschillende bewegingskwaliteiten en zichzelf durven presenteren voor de groep. Ook werken de kinderen ongemerkt aan hun grove en fijne motoriek, wat kan helpen bij het leren lezen en schrijven.
Heb jij al eens onze mooie lesplannen voor peuterdans en kleuterdans gebruikt? Sinds een jaar delen we op Dansdocent.nu maandelijks een nieuw lesplan voor danslessen met peuters en kleuters. Een van onze redacteuren voor deze rubriek is Astrid Spit uit Hengelo. Zij geeft wekelijks les op diverse basisscholen en heeft al twee prentenboeken geschreven. In dit artikel deelt ze haar tips en ervaringen, zodat ook jij deze leuke uitdaging aan durft te gaan!
“De wolken verdwijnen, de zon gaat weer schijnen, iedereen is blij…” Met dit vrolijke liedje in haar hoofd bedacht dansdocent Astrid Spit een nieuw lesplan, want ze is dol op de lente! Daarom gaan haar danslessen voor peuters en kleuters nu over bloemen en vlinders. In dit vrolijke lesplan deelt ze haar favoriete oefeningen, met bloemen, sjaaltjes en hoepels. De kinderen gaan het lentegevoel in de dansles zelf creëren en ervaren. Dansplezier gegarandeerd!
Wat is vriendschap? Wanneer vind je iemand lief? Is dit voor iedereen hetzelfde? Deze vragen komen aan bod in deze dansles over vriendschap en liefde voor peuters en kleuters. Astrid Spit geeft in dit artikel tips over hoe je met hen over emoties kunt praten. En ze legt uit waarom vrij spelen zo belangrijk is voor het cognitieve, fysieke, sociale en emotionele welzijn van kinderen. In de dansles gaan jullie lezen, kleuren en dansen. Voor ieder wat wils!
Haal die teddyberen maar van de zolder! Want 21 januari is de internationale dag van de knuffel. Daarom verwelkomt An-Sofie Maes je in de dansante wereld van de pluche dieren. Samen met de knuffels maken de peuters in dit lesplan kennis met verschillende ruimtelagen en het nabootsen van houdingen. Dit in combinatie met het trainen van sociale vaardigheden, zoals leiden en volgen. Dit lesplan is compleet met muzieksuggesties. Dans jij met je knuffel ook mee?
Carnaval. Je houdt ervan of niet, maar één ding is zeker: carnaval betekent FEEST! Dansen op zich is natuurlijk al een feestje, maar dansen over het thema carnaval betekent dubbele pret. Tijdens dit lesplan krijgen de peuters en kleuters hun mooiste outfit aan en leren ze spelenderwijs met hun lijf begrippen als ‘confetti’ en ‘serpentine’. Ze maken kennis met de zotte kleuren van carnaval en uiteraard mag de polonaise niet ontbreken.
Hoe enthousiasmeer je kleuters voor dans en (beeldende) kunst? De Vlaamse dans- en kleuterdocent An-Sofie Maes bedacht een dansles waarin kunst en en dansvaardigheden samensmelten. Ze maakt daarvoor gebruik van afbeeldingen van kunstenaar Keith Haring. Want de vrolijke kleuren en eenvoudige vormen sluiten nauw aan bij de belevingswereld van jonge kinderen! In deze dansles oefenen kleuters de namen van de lichaamsdelen, het tellen tot 6, en zelf bewegingen verzinnen. Dit lesplan is compleet met muzieksuggesties en Spotify-afspeellijst. Veel dansplezier!
Prentenboeken voorlezen vergroot de woordenschat van peuters en kleuters. Al helemaal als ze daarna de woorden mogen dansen! Daarom heeft Astrid Spit een lesplan gemaakt voor peuters en kleuters, aan de hand van het boek Het begint met een Zaadje. In het kader van de Kinderboekenweek! In deze dansles leren peuters al dansend de lidwoorden bij namen van de lichaamsdelen en nieuwe begrippen met betrekking tot het thema gi-ga-groen, zoals ‘dwarrelen’. Daarnaast komen verschillende bewegingsmogelijkheden als rollen, draaien, kruipen, huppelen en stampen aan bod.
Eerder deelde Saskia Sap haar 8 tips voor het geven van danslessen aan peuters. Nu deelt ze een heel lesplan voor de peuterles, ter inspiratie! Met als thema, passend bij de lente: de kinderboerderij. De lessencyclus is bedoeld voor drie of vier lessen. Elke week kies je als docent twee dieren die de kinderen na gaan dansen en die je verwerkt in een kleine choreografie. Zo leren ze iets over de dieren én leren ze hun lichaam te bewegen op muziek.
Kinderen van 1 tot 4 jaar vormen de eerste leeftijdsgroep waaraan we dansles kunnen geven. Toch wordt er op de meeste docentenopleidingen weinig aandacht besteed aan peuterdans en vinden stages alleen plaats in kleutergroepen en daarboven. Veel dansdocenten leren het lesgeven aan peuters dus in de praktijk, met vallen en opstaan. Wat zijn de kenmerken van een goede peuterdansles en waar moet je rekening mee houden? Docentenopleider Saskia Sap gaat de danslessen voor peuters te lijf met behulp van acht geboden.
Mariska Bogaerds is peuter-dansjuf en heeft haar eigen voorleesboeken uitgegeven. Hiermee zet ze kinderen vanaf één jaar op een laagdrempelige manier aan tot bewegen. Want tijdens het voorlezen van het boek kunnen ze niet stil blijven zitten. Ideaal voor ouders en schooljuffen, maar ook een perfect uitgangspunt voor een dansles! Daarom in dit artikel een compleet lesplan dat je samen met (of zonder) het boek Saartje wil een taartje kunt uitvoeren in je dansles voor peuters en kleuters.
Dansdocent Malou van Rede is één van de winnaars van de winactie van Dansdocent.nu. In reactie op het sluiten van de dansscholen, vroegen we jullie om je video-dansles naar ons op te sturen. Daaruit kozen we de filmpjes van dansdocenten die van een noodzaak een deugd maakten en bij wie het onmogelijk was om stil te blijven zitten. Bij Malou bewonderen we dat ze haar eigen muziek maakt voor haar danslessen met de allerkleinsten. En Studio Sisa begon ze al als 16-jarig meisje! WOW. Roep je kinderen erbij en doe je ochtendgymnastiek met Malou.
Dansdocent Elsemiek Hoevens is één van de winnaars van de winactie van Dansdocent.nu. In reactie op het sluiten van de dansscholen, vroegen we jullie om je video-dansles naar ons op te sturen. Daaruit kozen we de filmpjes van dansdocenten die van een noodzaak een deugd maakten en bij wie het onmogelijk was om stil te blijven zitten. Bij Elsemiek bewonderen we hoe ze de spullen uit haar woonkamer verwerkt in de stopdans. En hoe leuk is het dat haar zoontje meedoet? Het enthousiasme spat van het scherm! Dans je mee?
Wie kent het boek niet? De mooiste vis van de zee is een echte klassieker! Uit het verhaal en de kleurrijke platen kunnen talloze thema’s en onderwerpen geput worden. Een daarvan is het thema ‘samen’. Samen dansen, zo is in het bijbehorende artikel te lezen, verbindt individuen en verbetert de (groeps)band. Lees verder voor een kant-en-klare voorbeeldles! Dans samen op lyrische klassieke muziek, vrolijke folklore muziek en instrumentale popmuziek met een lekkere beat.
Wie is er niet groot mee geworden? Rupsje Nooitgenoeg is hét prentenboek dat kinderen kennis laat maken met tellen, gezonde voeding, de dagen van de week en de metamorfose van rups naar vlinder. Het is om die reden een multi-inzetbaar verhaal dat op peuterspeelzalen en basisscholen veel wordt voorgelezen. Hoog tijd dat de klassieker ook zijn welverdiende plek in de dansles krijgt! Lees snel verder voor de voorbeeldles.
Taal verschijnt tijdens de dansles in alle denkbare vormen: als fysiek communicatiemiddel in de vorm van dans en beweging, in muzikale vorm en natuurlijk als verbale en non-verbale taal in interactie. Een dansles zonder taal is simpelweg ondenkbaar. Maar wist je dat dans ook doelbewust ingezet kan worden voor het bevorderen van de woordenschatontwikkeling van jonge kinderen? Ontdek aan de hand van een voorbeeldles omtrent het prentenboek Florians Dans hoe je dat kunt doen!
Wie écht de aandacht van jonge kinderen wil trekken en hun creativiteit wil prikkelen, zal met een goed verhaal moeten komen. Jonge kinderen leren beter en met meer focus, enthousiasme en betrokkenheid, wanneer zij leren in context. Prentenboeken zorgen ervoor dat een thema gaat leven en zijn daarom een uitstekend uitgangspunt voor de dansles. In dit artikel lees je meer over werken met thema’s en het gebruik van prentenboeken in danslessen voor het jonge kind (4-8 jaar).
Astrid spit
Astrid Spit is redacteur Muziek & Lesmateriaal voor peuters & kleuters. Ze volgde de opleiding tot peuter- en kleuterdansdocent bij Dingjan Peuterdansonderwijs in Rotterdam. Vervolgens deed zij de Taaldans® en Rekendans® cursus bij Studio Swing van Lenneke Gentle. Daarnaast volgde zij verschillende trainingen, waaronder ‘Muziekkwartier’ van Félice van der Sande, en ‘Danswijs met het jonge kind’ van Marsha Kester. Sinds 2019 heeft Astrid haar eigen dansschool speciaal gericht op het jonge kind. Hiernaast geeft zij wekelijks op diverse basisscholen taal- en rekendanslessen aan peuters en kleuters. Voor Dansdocent.nu zet Astrid zich in om andere dansdocenten te ontlasten door het maken van kant-en klare-lesplannen.
Dit is de eerste van vier lesplannen die dansdocent Rimke Saan schrijft over de vier digibord-apps voor het basisonderwijs van Nederlands Dans Theater. Een vervolg op de podcastaflevering met de makers van deze apps: Eva Monen en Desirée Veraart. In deze lesplannen experimenteert Rimke met de apps en deelt ze haar ervaringen, en die van de leerlingen en leerkrachten op de school waar zij werkt. Dit eerste lesplan is geïnspireerd op de app voor groep 1 en 2: Cacti.